ضرورت تغییر در زیرساختهای مدیریت آب
با افزایش پدیده تغییر اقلیم، شهرنشینی گسترده و افزایش سطوح نفوذناپذیر (مانند آسفالت و بتن)، مدیریت آبهای سطحی ناشی از بارندگیهای شدید و طوفانها به یکی از بزرگترین چالشهای مهندسی عمران تبدیل شده است. روشهای سنتی مانند حفر کانالهای باز یا استفاده از لولههای بتنی قطور، دیگر پاسخگوی حجم عظیم روانآبها در فضاهای محدود شهری نیستند.
تیم تحقیق و توسعه شرکت بتن بسپار با درک این چالش، در حال بومیسازی و تولید نسل جدیدی از قالبهای پلاستیکی است که تحولی در صنعت زهکشی پایدار (SuDS) ایجاد میکنند. در این مقاله به بررسی و مقایسه دو تکنولوژی پیشرو در سطح جهان یعنی Aquabox و New Elevetor Tank میپردازیم تا بهینهترین انتخاب را برای پروژههای زیرساختی کشور معرفی کنیم.
۱. سیستم Aquabox: راهکار ماژولار برای نفوذپذیری و مدیریت سریع
سیستم Aquabox یک ساختار جعبهای شکل و ماژولار از جنس پلیپروپیلن بازیافتی است که برای ایجاد مخازن زیرزمینی طراحی شده است. هدف اصلی این سیستم، جمعآوری موقت آب باران و رهاسازی تدریجی آن در خاک یا شبکه فاضلاب شهری است.
ویژگیهای فنی و ساختاری
این قالبها به گونهای طراحی شدهاند که بیش از ۹۶ درصد فضای اشغال شده را به ذخیرهسازی آب اختصاص میدهند. این بدان معناست که با کمترین حجم خاکبرداری، بیشترین ظرفیت ذخیرهسازی ایجاد میشود.
مزایای کلیدی Aquabox
- نصب سریع و آسان: به دلیل وزن سبک و سیستم اتصال ساده، نصب آن نیاز به ماشینآلات سنگین ندارد و با نیروی انسانی به سرعت انجام میشود.
- قابلیت بازرسی ۱۰۰ درصد: طراحی داخلی این ماژولها به گونهای است که دوربینهای بازرسی و نازلهای شستشو به تمامی زوایا دسترسی دارند تا از تجمع رسوبات در طولانیمدت جلوگیری شود.
- تطبیقپذیری بالا: به دلیل ساختار ماژولار، میتوان مخزن را در هر ابعاد و شکلی (متناسب با فضای زمین پروژه) طراحی کرد.
- حفاظت از محیط زیست: با اجازه دادن به آب برای نفوذ به لایههای زیرین خاک، به تغذیه سفرههای آب زیرزمینی کمک شایانی میکند.
۲. سیستم New Elevetor Tank: مخازن بتنی با مقاومت فوقالعاده
برخلاف Aquabox که خود به عنوان مخزن عمل میکند، سیستم New Elevetor Tank در واقع یک قالب ماندگار برای ایجاد مخازن بتن مسلح در محل پروژه است. این سیستم از پایههای لولهای و گنبدهای پلاستیکی تشکیل شده که پس از بتنریزی، یک سازه مستحکم و توخالی ایجاد میکنند.
ویژگیهای فنی و ساختاری
این سیستم برای پروژههایی که با محدودیت فضا در سطح روبرو هستند اما نیاز به ظرفیت بسیار بالایی دارند، ایدهآل است. لولههای PVC این سیستم اجازه میدهند که ارتفاع مخزن تا بیش از ۲.۵ متر تنظیم شود.
مزایای کلیدی New Elevetor Tank
- تحمل بارهای ترافیکی سنگین: به دلیل ماهیت بتنی سازه نهایی، این مخازن میتوانند سنگینترین بارهای ترافیکی (مانند تردد تریلیها در بنادر یا فرودگاهها) را بدون کوچکترین تغییر شکلی تحمل کنند.
- بهینهسازی هزینه سازه: این قالبها جایگزین روشهای سنتی و هزینهبر قالببندی بتن میشوند و سرعت اجرای سازه بتنی را تا چندین برابر افزایش میدهند.
- ایجاد مخازن ذخیره دائمی: برای پروژههایی که هدف آنها ذخیرهسازی آب باران جهت آبیاری فضای سبز یا مصارف آتشنشانی است، این مخازن بتنی بهترین گزینه هستند.
- پایداری سازهای: شبکه پایههای این سیستم باعث توزیع یکنواخت بار به فونداسیون شده و پایداری کل مجموعه را در برابر نشستهای احتمالی زمین تضمین میکند.
۳. مقایسه تحلیلی: کدام قالب برای پروژه شما مناسب است؟
انتخاب بین این دو محصول به پارامترهای مختلفی از جمله نوع کاربری زمین، بودجه، و هدف نهایی (نفوذ آب یا ذخیرهسازی) بستگی دارد.
الف) باربری و محل نصب
اگر پروژه در زیر یک اتوبان پرتردد یا یک انبار لجستیکی بزرگ قرار دارد، New Elevetor Tank به دلیل ساختار بتن آرمه اولویت مطلق دارد. اما برای پارکینگهای مسکونی، پیادهروها و فضای سبز، سیستم Aquabox به دلیل سهولت در اجرا و هزینه کمتر، اقتصادیتر است.
ب) سرعت اجرا
در پروژههایی که زمان فاکتور حیاتی است (مانند اصلاح شبکه زهکشی در فصل بارندگی)، Aquabox برنده است. فرآیند بتنریزی و عملآوری در سیستم Elevetor Tank طبیعتاً زمان بیشتری نیاز دارد.
ج) مدیریت حجم آب
در حالی که Aquabox برای توزیع آب در سطح وسیع و نفوذ به خاک عالی است، New Elevetor Tank اجازه میدهد در یک مساحت کوچک، مخزنی با عمق زیاد ساخته شود که برای شهرهای پرجمعیت با زمینهای گرانقیمت بسیار مناسب است.
| شاخص مقایسه | Aquabox (سیستم ماژولار) | New Elevetor Tank (قالب بتن) |
|---|---|---|
| جنس نهایی سازه | پلیپروپیلن تقویت شده | بتن مسلح |
| هدف اصلی | نفوذ (Infiltration) و تخلیه تأخیری | ذخیرهسازی (Retention) و باربری سنگین |
| سهولت نصب | بسیار بالا (دستی) | متوسط (نیاز به بتنریزی) |
| حداکثر ارتفاع | لایهبندی تا حد مجاز خاک | قابل تنظیم تا ۳ متر و بیشتر |
| قابلیت شستشو | دارد (دسترسی کامل) | دارد (از طریق آدمرو) |
۴. نقش شرکت بتن بسپار در بومیسازی این فناوری
تیم تحقیق و توسعه شرکت بتن بسپار با بررسی نمونههای بینالمللی و تطبیق آنها با استانداردهای داخلی و شرایط اقلیمی ایران، در حال نهایی کردن فرآیند تولید این قالبها است. هدف ما تولید محصولاتی است که علاوه بر داشتن استانداردهای جهانی، از نظر اقتصادی برای پیمانکاران و شهرداریهای کشور مقرونبهصرفه باشد.
تولید این قالبها در داخل کشور مزایای زیر را به همراه دارد:
- کاهش هزینههای لجستیک: حذف هزینههای واردات و حملونقل بینالمللی.
- پشتیبانی فنی: ارائه دفترچههای محاسباتی و نقشههای اجرایی توسط تیم مهندسی بتن بسپار.
- تولید سبز: استفاده از پلیمرهای بازیافتی با کیفیت بالا جهت کاهش اثرات زیستمحیطی.
نتیجهگیری و آیندهنگری
مدیریت روانآبها دیگر یک انتخاب نیست، بلکه یک ضرورت برای حفظ ایمنی شهرها در برابر سیلابهای ناگهانی است. استفاده از تکنولوژیهای روز دنیا مانند Aquabox و New Elevetor Tank نه تنها هزینههای بلندمدت تعمیر و نگهداری زیرساختها را کاهش میدهد، بلکه گامی بزرگ در جهت تحقق “شهرهای اسفنجی” (Sponge Cities) است.
شرکت بتن بسپار با افتخار در مسیر نوآوری قدم برمیدارد تا با تولید این محصولات، بخشی از راهکار جهانی برای حفاظت از منابع ارزشمند آب و ایمنسازی فضاهای شهری باشد.
میخواهید بدانید کدام سیستم برای پروژه شما مناسبتر است؟ با واحد فنی بتن بسپار تماس بگیرید.